172 . زمانه 857 - شناخت زمانه 2715 امام على عليه السلام : براى آگاهى انسان همين بس كه زمان خود را بشناسد . 2716 امام على عليه السلام : آگاهترين مردمان به روزگار ، كسى است كه از حوادث آن تعجب نكند . 2717 امام صادق عليه السلام : كسى كه زمان خود را بشناسد ، آماج اشتباهات قرار نگيرد . 858 - نكوش اعتماد به روزگار 2718 امام على عليه السلام : كسى كه به زمانه اعتماد كند ، زمين خورد . 2719 امام على عليه السلام : هر كه زمانه را امين داند ( به آن اعتماد ورزد ) زمانه به او خيانت كند و هركه آن را بزرگ شمارد ، همو خوارش كند . 2720 امام على عليه السلام : هركه زمانه را امين داند همو به وى خيانت كند و هركه بر او بزرگى كند ، خوار و حقيرش سازد و هركه بر وى خشم گيرد ، او نيز وى را به خشم آورد و هركه به دو پناه برد ، او تسليمش كند ؛ چنين نيست كه هر تيراندازى به هدف زند ، و چون حكومت تغيير كند ، زمانه تغيير كند . 2721 امام على عليه السلام : زمانه به صاحب خود خيانت مىكند و هر كس را ملامت كند ، از او رضايت و پوزش نطلبد . 2722 امام على عليه السلام : هركه با زمانه سرگرم شود ، زمانه [ نيز ] او را مشغول سازد . 859 - نكوهش ستيزه با روزگار 2723 امام على عليه السلام : هركه از زمانه گلايه كند ، گلايه‌اش به درازا كشد . 2724 امام على عليه السلام : هركه با زمانه بستيزد ، زمانه او را به خاك مذلت افكند و هركه تسليم آن شود ، در امان نباشد . 2725 امام على عليه السلام : هركه با روزگار بستيزد ، هلاك شود و هركه آن را سرزنش كند ، [ خود ] در خشم شود . 860 - ايراد گرفتن از روزگار 2726 عيون أخبار الرضا عليه السلام - به نقل از ريّان بن صلت - : حضرت رضا عليه السلام اين ابيات را از عبدالمطّلب براى ما خواند : تمام مردم از زمانه ايراد مىگيرند حال آن كه زمانه را عيبى جز ما نيست ما از زمانهء خود ايراد مىگيريم حال آن كه عيب در خود ماست اگر زمانه زبان داشت ما را هجو مىكرد گرگ گوشت گرگ را نمىخورد ولى ما آشكارا يكديگر را مىخوريم فريبكارانه پوستهاى فريبا بر تن مىكنيم و واى بر غريبى كه نزد ما آيد .